Diabetes
(mellitus)
is de naam voor een groep stofwisselingsziektes, gekarakteriseerd door verhoogde
bloedsuikerwaarden en veranderde energiestofwisseling, veroorzaakt door
verstoorde insuline-afgifte, insulinewerking of een combinatie
van beide factoren. Te onderscheiden zijn diabetes type 1 en type 2. Bij type 1 verliest de alvleesklier de mogelijkheid
om insuline te synthetiseren, in type 2 wordt er wel insuline aangemaakt, maar
raken de lichaamscellen gewend aan de insuline (insuline resistentie). Dit leidt
ook tot de toestand hyperinsulinemie (abnormaal hoge insulinewaarden in het
bloed). Type 1 komt vaker voor bij jongere mensen (<20 jr) en type 2 komt meer
voor bij ouderen. Overigens wordt DM type 2 steeds meer bij kinderen
vastgesteld. De waarschijnlijke oorzaak lligt in de hoge
consumptie van suikerrijke voedingsmiddelen vanaf jonge
leeftijd. 1 Diabetes wordt in de volksmond ook wel
suikerziekte of nog korter: 'suiker' genoemd.
De
naam diabetes mellitus komt van het Griekse "diabètès" (=
sifon, van dia = door(heen), bainoo = gaan) en het Latijnse
"mellitus", wat honingzoet betekent, letterlijk "zoete
doorstroom" of zoete urine.5
|
Diabetes type I |
Diabetes
type II |
| |
|
|
Hoofdkenmerk:
synthese insuline is onderdrukt, erfelijk |
Hoofdkenmerk: insuline-resistentie |
|
5-10 % van de
diagnoses |
90-95 %
van de diagnoses |
|
IDDM=Insulin
Dependent Diabetes Mellitus |
NIDDM=Non
Insulin Dependent Diabetes Mellitus |
|
Insuline
spuiten nodig |
Soms
insuline nodig |
|
Komt voor bij
gemiddelde leeftijd van 12 |
Komt
voor tussen 10-19 jaar en 40+ |
In 2002 had meer dan 6% van de Amerikaanse
bevolking een vorm van diabetes2. Op dit moment hebben zo'n 400.000
mensen in Nederland al diabetes type 2. Op 16 miljoen inwoners is dit dus 2,5%
van de bevolking. Verder hebben mensen met obesitas een verhoogd risico op
diabetes3, doordat de insuline-resistentie groeit. Dit is een
vicieuze cirkel, omdat hierdoor chronisch te hoge bloedsuikerwaarden aanblijven.
Het overschot aan glucose wordt opgeslagen als lichaamsvet.
Door het overschot aan glucose te
elimineren, worden zowel de bloedglucosewaarden als de insulinewaarden
genormaliseerd. Dit kan bereikt worden als de hoeveelheid koolhydraten flink
wordt geminderd. De Optimal Diet leefwijze
heeft al in duizenden gevallen voor gedeeltelijke of totale genezing van beide
typen diabetes gezorgd. Toen deze eetwijze in het gebied Silesia in Polen werd
geïntroduceerd, daalde de verkoop van insuline in de periode daarna met 67%.
Ook bij een leefstijl à la
Atkins kan grote vooruitgang worden geboekt
bij de diagnose diabetes, omdat het probleem "glucose" door de samenstelling van
de voeding wordt geëlimineerd.
De
complicaties van diabetes zijn uiteenlopend:
Adervernauwing, aantasting van kleine bloedvaatjes en haarvaten, aantasting v/h
zenuwstelsel, met o.a. impotentie als mogelijk symptoom, aantasting van bind- en
steunweefsels. Slechtziendheid en blindheid zijn eindgevolgen van algemene
retinopathie (netvliesaantasting) en geschat wordt dat één op de 15 diabetici
een voetamputatie tegemoet ziet.4
Zie
verder punt 3 bij "Overgewicht" hoe het
mechanisme van het ontstaan van diabetes werkt.
Stevia: troef achter de hand
Mensen met
diabetes of hypoglykemie moeten goed uitkijken met de hoeveelheid suiker of
suikerleverende voedingsmiddelen die zij eten. Bekende alternatieven voor suiker
zijn tegenwoordig in Nederland kunstmatige zoetstoffen of…niets. Honing lijkt
misschien een gezond of veilig alternatief, maar de samenstelling van honing is
precies die van suiker: beide bestaan uit de disacharide van fructose en glucose
en zullen daarom dezelfde effecten hebben op de bloedsuikerspiegel
Onderzoeken
naar de veiligheid van aspartaam en aanverwante kunstmatige zoeters spreken
elkaar dikwijls tegen. Een mogelijk licht in de duisternis, is stevia, een in
deze contreien tamelijk onbekend, doch compleet veilig alternatief voor zowel
suiker als kunstmatige zoetjes, met enkele bijzondere eigenschappen:
Stevia komt
oorspronkelijk uit Paraguay. De Guarani-indianen gebruiken stevia al 1500 jaar
om hun kruidenthee en voedsel te zoeten. Een blad van goede kwaliteit is naar
schatting 30 tot 45 maal zoeter dan suiker of sacharose. Het uit stevia gewonnen
stevioside is zelf 200 tot 300 keer zoeter dan suiker. Stevioside is de
hoofdverantwoordelijke stof voor de zoetkracht in stevia.
Stevioside
Stevia en
stevioside worden in verschillende landen al sinds lange tijd gebruikt, o.a. in
Japan (meer dan 25 jaar), Zuid-Korea, Paraguay, China en ook in de USA worden ze
gedoogd als dieetsupplement.
Diëtist
Janet de Jong uit Joure deed in 2000 literatuuronderzoek naar stevia. Zij stelt
vast dat stevia in Japan uitgebreid is getest voordat het daar werd goedgekeurd
als zoetstof. "De Japanners vonden geen abnormaliteiten bij proefdieren na
behandeling met stevia of stevioside. Japan is de grootste gebruiker van
steviabladeren en -extracten ter wereld. En dat al meer dan twintig jaar.
Miljoenen Japanse én Braziliaanse consumenten gebruiken stevia als een
natuurlijke zoetstof. Zelfs een multinational als Coca-Cola past in deze landen
stevia-extract toe als zoetstof in haar producten. Er zijn geen bijwerkingen
bekend van stevia. Ook niet via de Guarani-indianen, die het al vele eeuwen
toepassen." Sterker nog: er bestaan tal van onderzoeken die juist de
gezondheidsbevorderende eigenschappen van stevia benadrukken. Dit leverde stevia
al de status op van 'voedingsmedicijn van de toekomst'. Stevia lijkt onder meer
te helpen bij diabetes en hypoglykemie. De Jong:
"Stevia stimuleert de alvleesklier
tot productie van insuline en verlaagt de bloedsuikerspiegel naar normale
waarden." De Brazilianen gebruiken stevia zelfs officieel bij de
behandeling van diabetes. "Ook schijnt stevia de bloeddruk te
verlagen en de uitscheiding van urine en natrium te verhogen", gaat De Jong
verder. "Omdat het caloriearm is, lijkt het geschikt voor mensen met
overgewicht. En het kan een rol spelen bij de preventie van tandbederf, zo leert
onderzoek in Hirosjima. Stevia blijkt namelijk, in tegenstelling tot suiker,
geen voedingsbodem te zijn voor mondbacteriën die tandplak veroorzaken."
(www.gezondheidsnieuws.nl)
Stevia heeft in het kort onder andere de
volgende eigenschappen:
·
100% natuurlijk, niet synthetisch
·
geen calorieën
·
weinig nodig i.v.m. hoge zoetkracht
·
niet-toxisch
·
thermostabiel bij koken en bakken tot 200
graden Celsius
·
geen nasmaak of bitterheid (sommige mensen
ervaren dit wel)
·
niet fermenteerbaar
(http://www.kuleuven.be/bio/biofys/ESC/English/ESC.htm)
Stevia wordt ook wel honingkruid genoemd. Er zijn adressen waar je het in
Nederland kunt bestellen. In Natuurvoedingswinkels en via internet is de
vloeibare vorm te verkrijgen. In Nederland is de poedervorm te verkrijgen via
www.yourownchoice.nl onder de E 15,- inclusief
verzendkosten. Je krijgt dan 50 gram. Hier doe je minstens een half jaar mee.
!! Nieuw --> stevia is er nu ook in
handige tabletvorm te verkrijgen, wat het gebruiksgemak verhoogt. Informeer
uzelf op de website van yourownchoice.nl !!
